Foresight: blijf de toekomst monitoren

​Als je het over de toekomst hebt, kun je deze opdelen in drie niveaus: signalen, trends en mega-trends. Deze verschillende niveaus hebben alle drie een verschillende onzekerheidsfactor.

Toekomst Foresight Blauw Reseach

Mega-trends

Een structuur (mega-trend) is niet zo heel onzeker. Die laat zich redelijk makkelijk voorspellen. Maar een signaal is heel onzeker. Die kan nog alle kanten op gaan. Daarom moet je in je bedrijfsstrategie nooit op een signaal sturen. En moet je signalen altijd in een breder perspectief plaatsen. Blauw toetst dit soort signalen en checkt of er een bredere voedingsbodem is voor die signalen.

De toekomst kan veel kanten op, er is niet één toekomst om rekening mee te houden. Mensen houden daar niet van. We willen duidelijkheid, weten waar het op staat. Dat maakt Foresight moeilijk voor mensen. Het is complex en daarom steken organisaties liever hun kop in het zand. Toch zou je die onzekerheid beter kunnen omarmen.

Dat de toekomst onzeker is, daar kun je niets aan doen. Maar omarm dat, en kijk hoe je als organisatie met die onzekerheid om moet gaan. Want er van afschrikken en er dan maar niets mee doen, dat is heel risicovol. Mensen (en organisaties) zoeken altijd naar duidelijkheid, zekerheid en richting.

Er zijn echter heel veel toekomstgoeroes. Voorspellers van de toekomst. Experts die zeggen welke kant de ontwikkelingen op gaan en welke kant jij op zou moeten gaan met jouw bedrijf. Die geven je een soort schijnzekerheid. 

Experts zijn bijzonder slechte voorspellers. Als ze eenmaal een statement maken en zeggen welke richting je op moet, zullen zij daar bij blijven. Mensen hangen aan een expert, omdat dit hen iets van houvast biedt. Of beter gezegd, líjkt te bieden. Want die experts blijven star en volgen met oogkleppen op hun eigen visie. Ondanks dat de wereld om hen heen blijft veranderen.

Super forecasting

De Amerikaanse wetenschapper Tetlock maakt in zijn boeken Superforecasting: The Art and Science of Prediction en Expert Political Judgment: How Good Is It? How Can We Know? korte metten met de voorspelkracht van al die zelfverklaarde goeroes en experts.

Tetlock zegt op basis van vele studies dat een aap die willekeurig met pijltjes op een dartbord gooit, net zo nauwkeurig is als de voorspelling van experts. Het is een random guess.  

Als je drie opties hebt voor de toekomst, dan heb je voor elke optie 33,33% kans dat dat het wordt. Ook als je een expert vraagt naar zijn visie. Daarmee gaat de kans dat de toekomst ook echt die kant op gaat, niet omhoog. De opties blijven allemaal die 33,33%.

Denk maar eens aan al die voorspellers van de verkiezingen. Die zijn heel stellig over de verkiezingsuitslagen. Als ze daar heel stellig in zijn en die uitslag klopt, dan blijven ze nog héél lang roepen dat ze het goed hadden. Maar als ze het niet goed hadden, hoor je er niks meer over. En dat laatste is meestal het geval. Kies daarom niet langer voor die schijnzekerheid, maar blijf realistisch.

De toekomst kan meerdere kanten opgaan. Houdt daar rekening mee.

Je moet als bedrijf alsmaar grip houden op die verschillende opties die er voor de toekomst zijn. Blijf die monitoren. Dat is Foresight. Volgen wat er in de markt gebeurt en zorgen dat je daar met je organisatie nauw bij aan blijft sluiten.

Wil je ook weten hoe je realistische scenario’s leert overwegen en tegen elkaar afzet?